Enorme afvalbergen aan kleding groeien op verschillende plekken in Afrika en Azië. Sommige zo groot dat ze vanuit de ruimte zichtbaar zijn. Ze vergiftigen het water en de lucht en maken mensen ziek. Microplastics stromen de rivieren, zeeën en oceaan in.

De Spaanse modegigant Zara maakte de weg vrij voor steeds snellere productie en overproductie van kleding. De komst van fast fashion webshops Shein en Temu heeft dit proces versneld. Met duizenden kilo’s aan textielafval en steeds verder verslechterende arbeidsomstandigheden tot gevolg. En reclames vormen daarvoor de drijvende kracht.

In Frankrijk steken ze daar nu een stokje voor met een verbod op ultrafast fashion-reclames. Ook in Nederland is het tijd voor actie: wij roepen op tot een verbod op reclames voor kiloknallerkleding. Je vindt de petitie hier op de site van DeGoedeZaak.

Waar gaat dit over?
Onderzoek laat zien dat mode één van de sectoren is waarin reclame en sociale media een bijzonder grote invloed hebben op koopgedrag. Kledingmerken spelen er op in met enorme marketingbudgetten. Ze gebruiken influencer marketing en ‘haul’-content in combinatie met kortingen, trends en sociale druk. De onophoudelijke stroom aan reclames werkt als een normaliseringsmachine: ze maakt een consumptiepatroon dat in werkelijkheid extreem is, vanzelfsprekend en wenselijk.

Ook de kwaliteit van kleding neemt af. Inmiddels bestaat bijna 60% van alle wereldwijd geproduceerde textielvezels uit polyester, en blijft het aandeel synthetische vezels structureel groeien.

Daarnaast blijkt uit het Squeezed Dry rapport van Schone Kleren Campagne en Public Eye dat modemerken hun leveranciers al decennialang steeds minder betalen. Gecorrigeerd voor inflatie is de inkoopprijs van een standaard T-shirt in 25 jaar ongeveer gehalveerd. Die kosten resulteren natuurlijk niet in lagere winsten of dividenduitkeringen, maar worden doorgedrukt in de keten met uitbuiting tot gevolg.

Wat moet er gebeuren?

De Nederlandse overheid moet een verbod invoeren op reclames voor kiloknaller-kleding. Dat wil zeggen:

• Geen reclame meer voor kleding die gemaakt is met fossiele grondstoffen of die anderszins slecht recyclebaar is. 
• Geen ‘stapelkorting’ en ‘Black Friday deals’ waarmee het kopen van grotere hoeveelheden wordt aangemoedigd. 
• Daarnaast moeten er disclaimers worden geplaatst bij elke advertentie voor kleding van merken die met fabrieken werken waarin arbeiders geen leefbaar loon krijgen of op een andere manier worden uitgebuit. Net zoals er nu al op alle Nederlandse reclames voor alcohol een waarschuwing over de schadelijke effecten van drank staat, creëert dit een groter bewustzijn over de schadelijke effecten van kleding.

Schone Kleren Campagne, een internationaal netwerk van ruim 200 arbeidsrechtenorganisaties, vakbonden en NGO’s, stelt dat een rechtvaardige kledingindustrie alleen mogelijk is als werknemersrechten, leefbare lonen en planetaire grenzen centraal staan in plaats van winst en groei. In hun visie op een duurzame toekomst gaat het niet om kleine verbeteringen binnen fast fashion, maar om een fundamentele transformatie van het systeem zelf.

Je kunt de petitie nu hier tekenen.

Steun jij onze strijd voor een eerlijker systeem met een donatie?