Upgrade your ethical fashion skills

Uit: Goed Goed Nieuws 11, het tijdschrift van de Schone Kleren Campagne

Begin april had aanstormend modetalent de kans op een bijzondere ontmoeting. De Schone Kleren Campagne had Kalpona Akter (32) uitgenodigd om te vertellen over haar ervaringen in de kledingindustrie in Bangladesh.

Kalpona begon op haar twaalfde achter de naaimachine. Zonder klagen werkte ze dagen van 14 tot 16 uur waar ze zo’n 3 euro per dag mee verdiende. Totdat er vier jaar later in de fabriek waar ze werkte een staking uitbrak. De kledingarbeiders hadden zestien dagen achter elkaar, eenentwintig uur per dag, gewerkt om een bestelling af te krijgen. Het fabrieksmanagament weigerde de gewerkte overuren te betalen. Kalpona: ‘We kwamen in contact met een arbeidsrechtenorganisatie die de staking steunde. Toen begon mijn tweede leven. Ik kwam er tot mijn stomme verbazing achter dat er arbeidswetten zijn die ons beschermen!‘. Twintig jaar nadat ze in een kledingfabriek begon heeft Kalpona zich via verschillende trainingen en cursussen opgewerkt tot directrice van het Bangladesh Centre for Worker Solidarity. Deze arbeidsrechtenorganisatie uit Dhaka helpt, vooral vrouwelijke, kledingarbeiders voor zichzelf op te komen. ‘Toen ik voor mijn rechten opkwam kreeg ik een enorm krachtig gevoel. Deze kracht wil ik graag delen met met anderen die nu nog in de positie zitten als ik toen’ zegt Kalpona.

Fair Fashion en Kalpona Akter bezochten hogescholen in Enschede, Deventer en Amsterdam en waren aanwezig bij een bijeenkomst van Clean & Unique: een platform van jonge ontwerpers en starters die op een eerlijke en groene manier zaken willen doen. Kalpona gaf een levendige en energieke presentatie over het heden en verleden van de Bengaalse kledingindustrie. Ondanks de vaak schrijnende verhalen van lage lonen, onveilige werkomstandigheden en beelden van een ingestortte fabriek ziet Kalpona de laatste jaren enkele voorzichtige verbeteringen. Zo is het minimumloon kortgeleden verhoogd van zo’n 13 naar 20 euro per maand, het loon wordt vaker op tijd betaald en veel fabrieken zijn veiliger geworden. Het betalen van een eerlijk loon en de vrijheid om bijvoorbeeld via een vakbond gezamelijk op te komen voor betere arbeidsomstandigheden zijn de thema’s waar nog veel te winnen valt. Een Bengaals gezin heeft ongeveer 45 euro per maand nodig om van rond te komen en als arbeiders lid worden van een vakbonden worden ze vaak nog steeds zonder pardon ontslagen.

‘Zou je na mijn verhaal nog kleding uit Bangladesh kopen?’. Door deze vraag te stellen wist Kalpona haar publiek op het verkeerde been te zetten. Na enige aarzeling, aangemoedig door de Clean & Unique presentatrice, schalde in koor het antwoord ‘Nee!’ door de zaal. ‘Helemaal fout!’ reageerde Kalpona verontwaardigd, ‘dat zou het einde van Bangladesh betekenen! Bangladesh heeft juist shoppers nodig. 75% van de totale export is kleding, als er een boycot komt zit bijna iedereen zonder werk’. Wat kan de klant dan wel doen? ‘Altijd vragen waar en hoe de kleding die je koopt gemaakt is, laat een kledingmerk weten dat je het belangrijk vindt dat kleding onder eerlijke omstandigheden is gemaakt’.

Er ligt ook een grote uitdaging bij de studenten van nu. Zij zijn de beslissers van de toekomst. Alle keuzes die fashion professionals later gaan maken hebben invloed op de levens van kledingarbeiders. Fair Fashion probeert deze impact zichtbaar te maken. Hierdoor kunnen de aankomende ontwerpers, managers en inkopers positieve stappen zetten naar een eerlijke kledingindustrie. De Fair Fashion speakertour heeft hier hopelijk een belangrijke bijdrage aan geleverd. Op Marijke Smit, studente technisch-commerciele textielkunde heeft de ontmoeting in elk geval indruk gemaakt: ’Je hoort en leest natuurlijk wel over de omstandigheden in de kledingindustrie, maar het wordt toch meer tastbaar als er iemand voor je neus staat en haar verhaal doet. Opeens realiseer je je dat onze kleding wordt gemaakt door mensen zoals jij en ik’.

Wil jij weten hoe het er in de kledingindustrie in Bangladesh aan toe gaat? En wat jij als aankomend professional kunt doen om de kledingindustrie eerlijker te maken? Kom dan naar de presentatie van Kalpona Akter uit Bangladesh. Zij werkte jarenlang in een textielfabriek en is nu hoofd van een mensenrechtenorganisatie in Dhaka. Zij komt vertellen over haar ervaringen, de toekomst van kledingproductie en wat jij, nu en in de toekomst, kunt doen om de kledingindustrie eerlijker te maken.

Kalpona Akter (33) is begonnen als naaister in een kledingfabriek. Vanuit die positie heeft ze zich via diverse cursussen en trainingen opgewerkt: eerst als coördinator en trainer bij een vakbond en later als directeur van het ‘Bangladesh Center for Workers Solidarity’. Ze heeft contacten met arbeiders, vakbonden, fabriekseigenaren en kledingmerken en heeft daardoor veel ervaring opgedaan en een brede kijk op de situatie in de kledingindustrie.

In al haar werk probereert Kalpona vrouwelijke kledingarbeiders te stimuleren en de mogelijkheid te geven om voor zichzelf op te komen. In Bangladesh maken zo’n 2 miljoen vrouwen onder vaak zeer slechte omstandigheden kleding die ook voor Nederlandse merken in Nederlandse winkels wordt verkocht. De lonen zijn extreem laag, de werkdagen zijn extreem lang en de extra uren worden niet of nauwelijk uitbetaald. Als aankomend fashion professional kun je een positieve bijdrage leveren aan het leven van deze vrouwen door je kennis, kunde en creativiteit in te zetten. Upgrade your ethical fashion skills en kom naar dit event!

// Programma:
Woensdag 1 april 2009:
12:45-14:15: Saxion Hogescholen, Enschede
In samenwerking met de textielcomissie van studievereniging Link.
16:00-17:30: Saxion Hogescholen, Deventer
Binnen het kader van Kenniscentrum Leefomgeving van Saxion.

Donderdag 2 april 2009:
12:05-13:45 Amsterdam Fashion Institute, Amsterdam
14:00-15:40 Amsterdam Fashion Institute, Amsterdam
16:00 Clean & Unique meeting: Passie*

Wil je een bijeenkomst bijwonen? Stuur dan een mail naar geertjan @ schonekleren . nl
De voertaal van de presentatie is Engels.

*Clean & Unique is het platform voor startende ontwerpers en kleine modelabels die eerlijke en groene kleding willen maken. Passie is het onderwerp van de vijfde, en jammergenoeg laatste, bijeenkomst en vindt plaats in Streetlab Projectspace. Check via deze link het boordevolle, spannende en diverse programma en geef je op. Dit is je laatste kans!
Special studentenprijs: Als je je via de mail opgeeft met ‘Aanmelding Fair Fashion‘ als subject betaal je geen 25 maar 10 euro entree!